ในประเทศบ้านเกิด โตโยต้ามีพิพิธภัณฑ์หลายแห่ง ที่มีการนำเสนอต่างกันไป ผ่านวิธีการเล่าเรื่องราว (Storytelling) พร้อมเปิดให้ผู้ชมมีส่วนร่วมสื่อสารและตอบโต้ (Interactive) ไปจนถึงพิพิธภัณฑ์เสมือนจริง (Virtual Museum) ผมมีโอกาสไปเยือนพิพิธภัณฑ์ของโตโยต้า เกือบครบทุกแห่งในรอบ 20 ปีที่ผ่านมา ชื่นชอบความมีชีวิตชีวา ซึ่งมันน่าสนใจกว่าการเดินชมรถยนต์ในโชว์รูมทั่วไปแน่ๆ หรือหากใครอยากเข้าใจในวิถีโตโยต้า อาจจะต้องไปเริ่มจากรากเหง้าที่จัดแสดงประวัติของบริษัท ตั้งแต่เริ่มผลิตเครื่องทอผ้าโดย “ซากิจิ โทโยดะ” นั่นล่ะครับ เมื่อส่งต่อมายังรุ่นลูก “คิอิจิโร โทโยดะ” เขากลายเป็นผู้บุกเบิกอุตสาหกรรมยานยนต์หลังสงครามโลกครั้งที่สอง และเกิดเป็นรถยนต์นั่งรุ่นแรกของโตโยต้าคือ Toyoda Model AA ก่อนสยายปีกเป็นโตโยต้า มอเตอร์ คอร์ปอเรชัน ที่ยิ่งใหญ่ในปัจจุบัน หนึ่งในพิพิธภัณฑ์เก่าแก่ที่ผมกลับไปเยี่ยมชม พร้อมซึมซับวิถีของโตโยต้า คือ Toyota Kaikan Museum ที่ตั้งอยู่ในเมืองโตโยต้า จังหวัดไอจิ ล่าสุดเปิดโซนใหม่ TOYOTA’s Creative Carmaking หากย้อนไปสมัย “คิอิจิโร โทโยดะ” เขาก็ตั้งใจสร้างอุตสาหกรรมยานยนต์ให้เป็นรากฐานสำคัญในการพัฒนาเศรษฐกิจญี่ปุ่น “ด้วยทักษะของคนญี่ปุ่น เราต้องสร้างอุตสาหกรรมยานยนต์เพื่อประเทศญี่ปุ่น” คิอิจิโร โทโยดะ กล่าว เรายังได้เห็นหลักคิดนี้ส่งต่อมาถึง “อากิโอะ โทโยดะ” บอสใหญ่โตโยต้า มอเตอร์ ที่เคยประกาศว่า Let’s Make Ever-Better Cars หรือ “การสร้างรถยนต์ที่ดียิ่งขึ้นอย่างต่อเนื่อง” นิทรรศการใหม่ ได้ต่อยอดแนวคิดนี้ครับ โดยเริ่มต้นจากการนำเสนอที่มาของความหลงใหลในการผลิตรถยนต์ของโตโยต้า ก่อนจะพาไปเจาะกระบวนการสร้างรถยนต์ ตั้งแต่การวางแผนพัฒนา ไปจนถึงการผลิต และระบบโลจิสติกส์ ด้วยวิสัยทัศน์ “สร้างรถยนต์ที่ดียิ่งขึ้นอย่างต่อเนื่อง” ผ่านรถยนต์จริง ชิ้นส่วนการผลิต หุ่นยนต์อุตสาหกรรม และสื่อมัลติมีเดียที่ทำให้ผู้เข้าชมเห็นภาพการทำงานของโตโยต้าตั้งแต่ต้นจนจบ อีกหนึ่งโซนคือกระบวนการผลิตในโรงงานโตโยต้า โดยจำลองการปั๊มขึ้นรูปโลหะ (Stamping) การเชื่อมตัวถัง (Welding) การพ่นสี (Painting) การประกอบ (Assembly) การตรวจสอบคุณภาพ (Inspection) นอกจากนี้ ผมยังสนใจเทคโนโลยีเพื่อการเดินทางแห่งอนาคต ทั้งรถยนต์ไฟฟ้า เทคโนโลยีแบตเตอรี่ เทคโนโลยีไฮโดรเจนและเซลล์เชื้อเพลิง (Fuel Cell) ระบบขับขี่อัตโนมัติ อันสอดคล้องกับแนวคิด Multi-pathway ที่ไม่ได้มองว่ารถยนต์ไฟฟ้า EV เป็นคำตอบเดียว แต่ยังพัฒนารถยนต์ไฟฟ้าแบบ HEV, PHEV, FCEV ควบคู่กันไป ส่วนโซนรถยนต์รุ่นใหม่ๆ ที่ทำตลาดในปัจจุบัน เน้นจัดแสดงกลุ่มเอสยูวี ไล่ตั้งแต่ COROLLA CROSS, bZ4X, bZ4X Touring, RAV4 และออฟโรดที่ผลิตจากเมืองไทย LAND CRUISER FJ รวมถึงแบรนด์ไฮเอนด์ CENTURY สำหรับ Toyota Kaikan Museum ก่อตั้งขึ้นในปี 1977 เพื่อฉลองครบรอบ 40 ปีของโตโยต้า มอเตอร์ หวังนำเสนอปรัชญาการดำเนินธุรกิจ และเทคโนโลยียานยนต์ล่าสุด ปัจจุบันมีผู้เข้าชม (ฟรี) สะสมกว่า 17 ล้านคน